Duizel_rotonde.png

Nieuwsberichten

Duizel is in het rijke bezit van een keizer en een koning!
Misschien vragen sommigen zich af hoe dit kan. Wel, Duizel heeft een schuttersgilde: St. Jan Baptist,(Baptist = de Doper) al vanaf 1615, dus ruim 400 jaar oud. ‘De Guld’ op z’n Duizels gezegd. Het woord "schutters" stamt af van beschutten en betekent beschermen. Vroeger was het Gilde de beschermer van het dorp of gehucht en beschermer van het gezin van de Gildeleden.
En een gilde heeft altijd een koning en kán een keizer hebben.

 

 

 

Hoe word je koning?
Dit gebeurt volgens eeuwenoude tradities. Eens in de drie jaar is het koningsschieten. In dit geval schieten met een kruisboog. Het gilde trekt dan naar het schietterrein waar een mooie, met veren versierde, gipsen en met ijzerdraad versterkte vogel op de schutsboom prijkt. Ook wordt de koningsmantel om de boom gehangen ten teken dat het koningschap vacant is. De leden van het gilde beginnen met het ‘vrijen’ van de boom, het "vrijen" van de boom bestaat uit het 3x rond de boom lopen om de kwade geesten te verdrijven. En daarna wordt het eerste schot door burgemeester en pastoor gelost om aan te geven dat de boom wordt vrijgemaakt om te mogen schieten.
Dan wordt onder de boom aan de leden gevraagd wie wil schieten voor het koningschap. Het is altijd een verrassing wie dat zullen zijn. Door een lot met nummer te trekken wordt de volgorde van schieten bepaald.
Dan volgt het echte koningsschieten. Degene die het laatste stukje vogel van de boom afschiet is koning! Als je driemaal achter elkaar koning schiet ben je keizer! Dat gaat dus over een periode van zes jaar. En keizer ben je voor de eeuwigheid. Dat is een hele eer. In de 400 jaar van zijn bestaan kent het gilde 3 keizers; de voorgaande keizers waren Jan Kox en zijn grootvader Peter Simon Kox. Als het Gilde een keizer heeft en er daarna weer iemand voor de derde keer koning wordt, wordt hij Wachtende Keizer totdat de dan Regerend Keizer is overleden.
Als iemand zich tot keizer schiet; Piet van Haag in 2016, is er géén koning meer!
Dan moet er een nieuwe vogel op de schutsboom gezet worden en begint het schieten opnieuw . Dit moeten dezelfde schutters zijn als in de eerste ronde. Er mogen geen nieuwe schutters bij komen. In 2016 schoot Theo Koert het laatste stukje eraf. Als dit gebeurd is, wordt de overheid (bestuur) van het gilde bij elkaar geroepen om te overleggen of alles volgens de regels verlopen is. Daarna wordt aan de leden gevraagd of zij instemmen met de nieuwe koning. Dan heeft het gilde officieel een nieuwe koning! Vervolgens krijgt de nieuwe koning een vendelhulde. Hierna mag de koning over de vlag naar binnen lopen en wordt de erewijn geschonken. De nieuwe koning mag over de vlag (het hoofdvaandel) lopen. Dit mag maar eenmaal. Dus de Keizer mag niet meer over het hoofdvaandel lopen. Verder mag alleen een Koning, Koningin of Paus 1x over de vlag lopen.
Op de Duizelse vlag staan de voetstappen van alle voorgaande koningen van het Duizels Gilde en ook de voetstappen van Paus Johannes Paulus II, van Koningin Beatrix, Koning Willem Alexander en Koningin Maxima. 
Maar als je koning schiet, krijg je ook verplichtingen! Dit moet je je wel van tevoren realiseren. De koning is gehouden om een zilveren schild te schenken met daarop de datum en een verwijzing naar het beroep dat hij uitoefent of uitoefende. Dit schild komt op de koningsmantel te hangen, bij alle andere koningsschilden. Verder is hij ‘verplicht’ een vat gerstenat te schenken. De zondag na het koningsschieten wordt de koning thuis afgehaald, ‘uitgehaald’ noemt men dit. Ook heeft de koning de plicht om bij de presentatie van het gilde te zijn. En bij elke bijeenkomst van de overheid ( het bestuur) . Dit zijn mooie tradities maar niet altijd vol te houden als de koning een druk bezet man is.
Het keizersschild is van het gilde. Hierop komen de naam en de jaartallen te staan. En keizer Piet van Haag heeft ‘ s avonds nog een keizerlijk feestje gegeven voor alle leden en genodigden.’ Een zeer goed verlopen feest’, zegt Piet. Keizer Piet is al 25 jaar lid van het gilde.
In Duizel zijn drie grote kringgildedagen geweest sinds de herinrichting (heroprichting) in 1973. En tijdens het 400-jarig bestaan in 2015 heeft men een jeugdkringgildedag georganiseerd . Met een mooie tentoonstelling in samenwerking met de basisschool.

 

Over het gilde valt nog veel meer te vertellen, maar dit een andere keer misschien.
Piet en Theo, nog heel lang veel plezier als keizer en koning!

Antoinette Koolen- van der Velden.